Nhiều người lầm tưởng rằng Canxi chỉ có trong sữa động vật, nên lo lắng người ăn chay sẽ dễ bị loãng xương hoặc thiếu hụt khoáng chất này. Thực tế, người ăn chay không hề dễ thiếu Canxi nếu biết cách lựa chọn thực phẩm thông minh.
Tuy nhiên, nếu chế độ ăn quá đơn điệu hoặc phụ thuộc hoàn toàn vào rau củ mà thiếu các loại đậu, hạt, nguy cơ thiếu hụt vẫn có thể xảy ra.
Canxi thực vật thường đi kèm với chất xơ và các khoáng chất khác, giúp cơ thể hấp thụ một cách tự nhiên. Dưới đây là những nguồn Canxi "vàng" cho người ăn chay:
Đậu nành và các sản phẩm từ đậu: Đậu phụ (đặc biệt là đậu phụ được kết tụ bằng muối canxi), sữa đậu nành và tempeh là những nguồn cung cấp canxi cực kỳ dồi dào.
Các loại hạt: Hạt mè (vừng), hạt chia, hạnh nhân. Chỉ cần 2 muỗng hạt mè đã cung cấp một lượng canxi đáng kể cho cơ thể.
Rau lá xanh đậm: Cải xoăn (kale), bông cải xanh, rau cải chíp.
Lưu ý: Rau chân vịt (cải bó xôi) dù nhiều canxi nhưng lại chứa oxalat – chất cản trở hấp thụ canxi, nên đây không phải là nguồn cung cấp canxi tối ưu.
Thực phẩm bổ sung: Các loại sữa hạt (hạnh nhân, yến mạch) hiện nay thường được nhà sản xuất làm giàu canxi để tương đương với sữa bò.
Vấn đề thường không nằm ở việc thực phẩm thiếu canxi, mà nằm ở khả năng hấp thụ:
Thiếu Vitamin D: Đây là "người vận chuyển" đưa canxi vào xương. Nếu thiếu Vitamin D (do ít tắm nắng), dù bạn ăn bao nhiêu canxi thì cơ thể cũng không hấp thụ được bao nhiêu.
Ăn quá mặn: Muối (Natri) khiến cơ thể đào thải canxi qua đường nước tiểu nhanh hơn.
Quá nhiều Oxalat và Phytat: Có trong một số loại rau và ngũ cốc chưa qua chế biến kỹ, chúng có thể gắn kết với canxi và ngăn cản sự hấp thụ tại ruột.
Để đảm bảo hệ xương vững chắc, bạn nên áp dụng các quy tắc sau:
Đa dạng nguồn thực phẩm: Thay đổi luân phiên các loại đậu, hạt và rau xanh trong tuần.
Chế biến đúng cách: Ngâm các loại hạt và đậu trước khi nấu để giảm lượng acid phytic, giúp giải phóng canxi tốt hơn.
Vận động: Các bài tập chịu trọng lượng (như đi bộ, chạy bộ, yoga) giúp kích thích xương hấp thụ canxi và trở nên chắc khỏe hơn.
Tắm nắng: Đảm bảo cơ thể đủ Vitamin D3 để "kích hoạt" quá trình hấp thụ canxi.
Người ăn chay hoàn toàn có thể sở hữu hệ xương chắc khỏe từ nguồn thực vật dồi dào. Điều quan trọng là sự cân bằng giữa việc nạp canxi, bổ sung vitamin D và duy trì lối sống vận động.